1. Tính hiệp hành: Kinh nghiệm và sự hiểu biết - THƯỢNG HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC LẦN THỨ XVI - Kỳ họp thứ nhất
a) Chúng ta hoan nghênh lời mời gọi nhận ra chiều kích hiệp hành của Giáo Hội với một ý thức mới. Thực hành hiệp hành đã được chứng thực trong Tân Ước và Hội Thánh sơ khai, mang những hình thức lịch sử cụ thể trong các Giáo hội và truyền thống khác nhau. Công đồng Vatican II "cập nhật" thực hành này, và Đức Thánh Cha Phanxicô đã một lần nữa khuyến khích Giáo Hội đổi mới nó. Thượng Hội đồng 2021-2024 là một phần của sự đổi mới này. Qua đó, Dân Thánh của Thiên Chúa đã khám phá ra rằng một cách thức hiệp hành để thinh lặng, cầu nguyện, lắng nghe và lên tiếng, bắt nguồn từ Lời Chúa và trong những cuộc gặp gỡ đầy niềm vui, dù đôi khi cũng đau đớn, sẽ dẫn đến một nhận thức sâu sắc hơn rằng tất cả chúng ta đều là anh chị em trong Đức Ki-Tô. Một kết quả vô giá của tiến trình này là nâng cao nhận thức về căn tính của chúng ta là Dân trung tín của Thiên Chúa, trong đó mỗi người mang phẩm giá bắt nguồn từ Bí tích Rửa tội, và mỗi người được mời gọi tham gia đồng trách nhiệm khác nhau cho sứ mệnh chung của việc loan báo Tin Mừng.
Đúc kết các ý kiến
a) Chúng ta hoan nghênh lời mời gọi nhận ra chiều kích hiệp hành của Giáo Hội với một ý thức mới. Thực hành hiệp hành đã được chứng thực trong Tân Ước và Hội Thánh sơ khai, mang những hình thức lịch sử cụ thể trong các Giáo hội và truyền thống khác nhau. Công đồng Vatican II "cập nhật" thực hành này, và Đức Thánh Cha Phanxicô đã một lần nữa khuyến khích Giáo Hội đổi mới nó. Thượng Hội đồng 2021-2024 là một phần của sự đổi mới này. Qua đó, Dân Thánh của Thiên Chúa đã khám phá ra rằng một cách thức hiệp hành để thinh lặng, cầu nguyện, lắng nghe và lên tiếng, bắt nguồn từ Lời Chúa và trong những cuộc gặp gỡ đầy niềm vui, dù đôi khi cũng đau đớn, sẽ dẫn đến một nhận thức sâu sắc hơn rằng tất cả chúng ta đều là anh chị em trong Đức Ki-Tô. Một kết quả vô giá của tiến trình này là nâng cao nhận thức về căn tính của chúng ta là Dân trung tín của Thiên Chúa, trong đó mỗi người mang phẩm giá bắt nguồn từ Bí tích Rửa tội, và mỗi người được mời gọi tham gia đồng trách nhiệm khác nhau cho sứ mệnh chung của việc loan báo Tin Mừng.
b) Tiến trình này đã đổi mới kinh nghiệm và khát vọng của chúng ta đối với Giáo hội như là ngôi nhà và gia đình của Thiên Chúa, một Giáo hội gần gũi hơn với đời sống của Dân Chúa, ít quan liêu hơn và trở nên hòa đồng gắn kết hơn. Các thuật ngữ "tính hiệp hành" và "hiệp hành" đã được gắn liền với kinh nghiệm và khát vọng này, mang lại một hiểu biết mà giờ đây đòi hỏi phải được làm sáng tỏ thêm. Đây chính là Giáo hội mà những người trẻ tuổi đã tuyên bố họ mong muốn vào năm 2018 nhân dịp Thượng Hội đồng về Giới trẻ.
c) Cách thức mà Hội nghị diễn ra trong Hội trường Phaolô VI, kể cả việc bố trí chỗ ngồi cho mọi người thành các nhóm nhỏ quanh các bàn tròn, đối với một số nền văn hóa đã được ví như hình ảnh của tiệc cưới trong Kinh Thánh (Khải huyền 19:9). Điều này được hiểu như là biểu trưng cho cách thức tồn tại theo kiểu hiệp hành của Giáo hội và một hình ảnh Thánh Thể, là nguồn mạch và đỉnh cao của tính hiệp hành, với Lời Chúa ở trung tâm. Trong một Giáo hội sống theo tinh thần hiệp hành, các nền văn hóa, ngôn ngữ, nghi lễ, cách suy nghĩ, và các thực tại khác nhau có thể cùng nhau tham gia một cách hiệu quả vào việc chân thành tìm kiếm sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần.
d) Trong Hội nghị của chúng tôi, có sự hiện diện của anh chị em đến từ các vùng đất bị tàn phá bởi chiến tranh, chịu tử đạo, bị bách hại và nạn đói kém dày vò. Mặc dù đa số người dân của họ không thể thường xuyên tham gia vào tiến trình hiệp hành nhưng hoàn cảnh khó khăn của họ đã trở thành một phần trong chu trình thảo luận và cầu nguyện của chúng tôi, làm sâu sắc thêm ý thức hiệp thông của chúng tôi với họ và quyết tâm của chúng ta để trở thành những người kiến tạo hòa bình.
e) Hội nghị thường xuyên nói về hy vọng, chữa lành, hòa giải và phục hồi lòng tin là những hồng ân mà Chúa Thánh Thần đã tuôn đổ trên Giáo hội trong tiến trình hiệp hành này. Việc cởi mở lắng nghe và đồng hành với tất cả mọi người, kể cả những ai đã phải chịu lạm dụng và tổn thương trong Giáo hội, khiến nhiều người từ lâu cảm thấy bị bỏ rơi nay được chú ý tới. Hành trình dài hướng tới hòa giải và công lý, bao gồm việc giải quyết các yếu tố cấu trúc tiếp tay cho sự lạm dụng như vậy, vẫn còn phía trước chúng ta và đòi hỏi những hành động sám hối cụ thể.
f) Chúng ta biết rằng "tính hiệp hành " là một thuật ngữ xa lạ với nhiều thành phần Dân Chúa, gây ra một số sự nhầm lẫn và lo ngại. Trong số những nỗi sợ hãi được bày tỏ, có lo lắng rằng giáo huấn của Giáo hội sẽ bị thay đổi, khiến chúng ta rời xa đức tin Tông truyền của các lớp
tiền nhân và do đó, thất bại trong việc đáp ứng nhu cầu của những ai đói khát Thiên Chúa ngày nay. Tuy nhiên, chúng tôi tin tưởng rằng tính hiệp hành là một biểu hiện của Truyền thống năng động và sống động.
g) Không phủ nhận tầm quan trọng của nền dân chủ đại diện, Đức Thánh Cha Phanxicô đáp lại mối quan ngại của một số người rằng Thượng Hội đồng có thể trở thành một cơ quan ra quyết định theo đa số, tước đi đặc tính giáo hội và thiêng liêng của nó, do đó gây nguy hiểm cho bản chất phẩm trật của Giáo hội. Rõ ràng là một số người sợ họ bị buộc phải thay đổi; những người khác lo sợ sẽ không có gì thay đổi cả hoặc không đủ can đảm để để tiến nhanh theo tốc độ của Truyền thống sống động. Ngoài ra, sự bối rối và phản đối đôi khi có thể che giấu nỗi sợ mất quyền lực và đặc quyền đi kèm. Tuy nhiên, trong mọi bối cảnh văn hóa, các thuật ngữ "hiệp hành" và "Tính hiệp hành" nói lên cách thức hiện hữu của Giáo hội tích hợp sự hiệp thông, sứ vụ, và tham gia. Một ví dụ là Hội nghị Giáo hội Amazon (CEAMA), một hoa trái của tiến trình hiệp hành trong khu vực.
h) Theo nghĩa rộng nhất, tính hiệp hành có thể được hiểu là các Kitô hữu bước đi trong sự hiệp thông với Chúa Kitô hướng về Nước Trời cùng với toàn thể nhân loại. Định hướng của nó là hướng tới sứ vụ và việc thực hành của nó liên quan đến việc quy tụ trong các hội nghị ở mọi cấp độ của đời sống Giáo Hội. Nó liên quan đến lắng nghe lẫn nhau, đối thoại, phân định cộng đoàn và tạo ra sự đồng thuận như một cách thế diễn tả Đức Kitô hiện diện trong Chúa Thánh Thần, mỗi người đưa ra quyết định phù hợp với trách nhiệm của mình.
i) Thông qua kinh nghiệm và những cuộc gặp gỡ, chúng ta đã cùng nhau lớn lên trong nhận thức này. Tóm lại, ngay từ những ngày đầu tiên, Hội nghị đã được định hình bởi hai xác tín:
thứ nhất là kinh nghiệm chúng ta đã chia sẻ trong suốt những năm qua là một trải nghiệm đích thực của Kitô giáo và nên được đón nhận đầy đủ trong sự phong phú và sâu sắc của nó;
thứ hai là các thuật ngữ "hiệp hành" và "tính hiệp hành" đòi hỏi phải làm rõ chính xác hơn các cấp độ ý nghĩa của chúng trong các nền văn hóa khác nhau. Sự đồng thuận cơ bản đã xuất hiện, với sự làm sáng tỏ cần thiết, tính hiệp hành đại diện cho tương lai của Giáo hội.
Các vấn đề cần xem xét
j) Dựa trên nền tảng công việc suy tư đã được tiến hành, cần làm rõ ý nghĩa của tính hiệp hành ở các cấp độ khác nhau, về khía cạnh mục vụ, thần học và giáo luật. Điều này giúp tránh nguy cơ khái niệm hiệp hành nghe có vẻ quá mơ hồ hoặc chung chung hoặc xuất hiện như một mốt nhất thời hoặc xu hướng chóng qua. Nó cho phép chúng ta đề xuất một sự hiểu biết rộng rãi về việc đồng hành cùng nhau với sự tìm hiểu sâu sắc hơn và làm sáng tỏ về mặt thần học hơn nữa. Tương tự, cần phải làm rõ mối liên hệ giữa tính hiệp hành và hiệp thông cũng giữa tính hiệp hành và tính hiệp đoàn (collegiality).
k) Một mong muốn nảy sinh nhằm tăng cường sự hiểu biết và đánh giá cao những khác biệt trong thực hành và hiểu biết về tính hiệp hành giữa truyền thống của Kitô giáo Đông phương và truyền thông Latinh, kể cả trong tiến trình hiệp hành đang diễn ra này, bằng cách thúc đẩy các cuộc gặp gỡ giữa hai truyền thống.
l) Đặc biệt, cần cân nhắc để suy tư sâu hơn về nhiều cách biểu hiện đời sống hiệp hành trong bối cảnh văn hóa nơi người ta quen với việc cùng cùng nhau bước đi như một cộng đồng gắn kết và nơi mà chủ nghĩa cá nhân chưa bén rễ. Theo cách này, thực hành hiệp hành đóng một vai trò quan trọng trong phản ứng mang tính ngôn sứ của Giáo hội đối với chủ nghĩa cá nhân khiến con người quay vào bản thân, chủ nghĩa dân túy chia rẽ, và toàn cầu hóa đồng nhất và san bằng mọi thứ. Mặc dù không giải quyết được những vấn đề này, nó vẫn cung cấp một cách thức hiện hữu và hành động khác cho thời đại của chúng ta, kết hợp đa dạng các quan điểm khác nhau. Đây là một giải pháp thay thế đầy hy vọng cần được khám phá và làm sáng tỏ thêm.
Đề nghị
m) Sự phong phú và sâu sắc của tiến trình hiệp hành cho thấy giá trị của việc mở rộng sự tham gia, và vượt qua những trở ngại để tham gia đã xuất hiện cho đến nay.
n) Cần phải tìm cách mời gọi hàng giáo sĩ (phó tế, linh mục, giám mục) tham gia tích cực hơn vào tiến trình hiệp hành trong suốt năm tới. Một Giáo hội hiệp hành không thể thiếu tiếng nói, kinh nghiệm hay sự đóng góp của họ. Chúng ta cần hiểu rõ hơn lý do tại sao một số người có cảm thấy kháng cự lại tiến trình hiệp hành.
o) Văn hóa hiệp hành cần phải trở nên liên thế hệ hơn, với những không gian cho người trẻ được nói lên tiếng nói của mình một cách tự do, trong gia đình, với bạn bè và cha xứ của họ, bao gồm cả việc thông qua các kênh truyền thông kỹ thuật số.
p) Hội nghị đề nghị thúc đẩy việc tìm hiểu sâu hơn về khái niệm và thực hành tính hiệp hành trước kỳ họp thứ hai trên phương diện thần học, dựa trên di sản phong phú của nghiên cứu thần học kể từ Công đồng Vatican II và đặc biệt là các tài liệu của Ủy ban Thần học Quốc tế về tính hiệp hành trong đời sống và sứ mạng của Giáo Hội (2018) và Sensus fidei -cảm thức đức tin- trong đời sống Giáo Hội (2014).
q) Các hệ quả về mặt giáo luật của tính hiệp hành cũng cần được làm sáng tỏ cách tương tự. Đối với những điều này, chúng tôi cũng đề xuất thành lập một ủy ban đặc biệt liên lục địa gồm các chuyên gia thần học và giáo luật, trước Kỳ họp thứ hai của Đại hội.
r) Cuối cùng, việc sửa đổi rộng rãi hơn Bộ Giáo Luật và Bộ Giáo Luật của các Giáo hội Phương Đông Các nhà thờ được đề xuất vào thời điểm này. Do đó, cần có một nghiên cứu sơ bộ.