“DIGNITAS INFINITA”: NHỮNG VI PHẠM NGHIÊM TRỌNG GÂY TRANH CÃI

rong bài viết trước, tôi đã cố gắng trình bày tổng quan về tuyên ngôn “Dignitas infinita” vừa được Bộ Giáo lý Đức tin công bố, trong đó khẳng định lại nền tảng bản thể học-thần học của phẩm giá con người với những lời này: “Một phẩm giá vô hạn, được đặt nền tảng một cách không thể tách rời trong chính con người, thuộc về mỗi con người, vượt lên trên mọi hoàn cảnh và trong bất kỳ tình trạng hay hoàn cảnh nào họ đang ở”, cũng như đưa ra một bài trình bày ngắn gọn về tám trong số mười ba vi phạm nghiêm trọng đối với phẩm giá con người mà tuyên ngôn liệt kê: bi kịch của nghèo đói, chiến tranh, nỗi khổ của người di cư, buôn người, lạm dụng tình dục, bạo lực đối với phụ nữ, gạt bỏ người khuyết tật và bạo lực trên mạng, những điều tôi cho rằng có thể được xếp vào số những điều mà chính tuyên ngôn diễn tả “sẽ dễ dàng được các bộ phận khác nhau trong xã hội chúng ta chia sẻ”, để dành cho bài viết này năm điều còn lại [phá thai, mang thai hộ, trợ tử và tự tử có sự trợ giúp, lý thuyết giới tính và chuyển đổi giới tính] vì tôi cho rằng chúng có thể được tính vào số những điều mà tuyên ngôn ám chỉ sẽ không dễ dàng được chấp nhận.

Bắt đầu với phá thai, trợ tử và tự tử có sự trợ giúp không phải là điều tùy tiện vì một mặt, chúng là những chủ đề đã chiếm một vị trí quan trọng trong cái gọi là cuộc chiến văn hóa và mặt khác, bởi vì chúng liên quan đến sự khởi đầu và kết thúc của sự sống và cái chết.

Vậy thì, trong một môi trường mà việc phá thai ngày càng được coi như một quyền con người của phụ nữ, phải được công nhận và đảm bảo, và đang được tích hợp như một quyền như thế vào luật pháp của nhiều nước, “Dignitas infinita” xếp nó vào số những vi phạm nghiêm trọng đối với phẩm giá con người và ở điểm 7, nơi đề cập đến vấn đề này, người ta có thể tìm thấy những biểu thức mạnh mẽ nhất trong toàn bộ tài liệu: “Giáo hội không ngừng nhắc nhở rằng ‘phẩm giá của mọi con người có tính nội tại và giá trị từ lúc thụ thai cho đến khi chết tự nhiên’”; “trong số tất cả các tội ác mà con người có thể phạm chống lại sự sống, phá thai cố ý có những đặc điểm khiến nó trở nên đặc biệt nghiêm trọng và nhục nhã”; “phá thai cố ý là hành động loại bỏ một cách có chủ đích và trực tiếp, bằng bất cứ cách nào, một con người trong giai đoạn đầu của sự hiện hữu, từ lúc thụ thai cho đến khi sinh”; “lý trí thuần túy cũng đủ để nhận ra giá trị bất khả xâm phạm của bất kỳ sự sống người nào, nhưng nếu chúng ta còn nhìn nó từ đức tin, ‘mọi vi phạm phẩm giá cá nhân của con người đều kêu gào trước mặt Thiên Chúa và cấu thành một sự xúc phạm đến Đấng Tạo Hóa’.”

Về vấn đề trợ tử và tự tử có sự trợ giúp, trong tuyên ngôn chúng ta tìm thấy - trong số những khẳng định khác - những điều này: “Ý tưởng cho rằng trợ tử hoặc tự tử có sự trợ giúp tương thích với sự tôn trọng phẩm giá con người rất phổ biến. Trước thực tế này, cần phải khẳng định mạnh mẽ rằng đau khổ không làm mất đi phẩm giá vốn có và không thể tách rời khỏi bệnh nhân”; “Chắc chắn, phẩm giá của người bệnh, trong tình trạng nguy kịch hoặc giai đoạn cuối, đòi hỏi mọi người phải nỗ lực thích hợp và cần thiết để giảm bớt đau khổ của họ thông qua việc chăm sóc giảm nhẹ thích hợp và tránh mọi hành vi điều trị quá mức hay can thiệp không cân xứng. [...] Nhưng nỗ lực như vậy hoàn toàn khác biệt, khác nhau, thậm chí trái ngược với quyết định loại bỏ mạng sống của chính mình hoặc của người khác dưới gánh nặng của đau khổ. Sự sống con người, ngay cả trong tình trạng đau đớn, vẫn mang một phẩm giá luôn phải được tôn trọng, không thể mất đi và sự tôn trọng đó vẫn là vô điều kiện”; “Sự sống là một quyền, không phải cái chết, phải được đón nhận, không phải cung cấp. Và nguyên tắc đạo đức này liên quan đến tất cả mọi người, không chỉ Kitô hữu hay tín hữu”.

Trong khi các cuộc tranh luận về phá thai, trợ tử và tự tử có sự trợ giúp đã có một lịch sử tương đối dài, thì mang thai hộ, lý thuyết giới tính và chuyển đổi giới tính là những chủ đề đã đến lĩnh vực thảo luận khoa học, triết học, đạo đức, pháp lý và thần học trong thời gian gần đây hơn.

Liên quan đến vấn đề mang thai hộ, tuyên ngôn cho rằng đó là một thực hành xúc phạm nghiêm trọng đến nhân phẩm của người phụ nữ và đứa trẻ: “Thực hành mang thai hộ trước hết vi phạm phẩm giá của đứa trẻ. [...]. Do đó, đứa trẻ có quyền, do phẩm giá bất khả xâm phạm của mình, được có một nguồn gốc hoàn toàn của con người và không được tạo ra một cách nhân tạo, và nhận được món quà sự sống thể hiện đồng thời phẩm giá của người cho và người nhận”; “Thực hành mang thai hộ cũng vi phạm phẩm giá của chính người phụ nữ bị buộc phải làm điều đó hoặc tự nguyện chấp nhận nó. Với thực hành này, người phụ nữ tách mình khỏi đứa con đang lớn lên trong cô ấy và trở thành một phương tiện phục vụ lợi ích hay mong muốn tùy tiện của người khác”.

Về việc chuyển đổi giới tính, mặc dù tuyên ngôn xếp nó vào “danh mục” những vi phạm nghiêm trọng đối với phẩm giá con người và khẳng định, dựa trên quan điểm con người “không thể tách rời gồm thể xác và linh hồn [Aristotle và Thánh Tôma Aquinô “đã nói”!], và thân xác là nơi sống động mà nội tâm của linh hồn được triển khai và biểu hiện, ngay cả thông qua mạng lưới các mối quan hệ con người”, tuyên ngôn có phần điều chỉnh lập trường của mình khi khẳng định: “mọi phẫu thuật chuyển đổi giới tính, theo nguyên tắc chung, có nguy cơ xâm phạm phẩm giá độc nhất mà con người đã nhận được từ lúc thụ thai”.

Tôi để vấn đề lý thuyết giới tính vào phần cuối bởi vì - khác với mười hai điều còn lại - nó không phải là một thực hành cụ thể mà là điều gì đó vận động, nói như thế, trong lĩnh vực tư tưởng.

Liên quan đến chủ đề này - trong đó trước hết có thể nhấn mạnh rằng tuyên ngôn nói về lý thuyết chứ không phải ý thức hệ ở phần đầu - tuyên ngôn nhắc lại “rằng sự sống con người, trong tất cả các thành phần, thể xác và tinh thần, là một món quà của Thiên Chúa, phải được đón nhận với lòng biết ơn và đặt để phục vụ điều thiện” và xác nhận “sự tôn trọng các quyền con người, theo cách diễn đạt đơn giản nhưng rõ ràng trong Tuyên ngôn Quốc tế về Nhân quyền”, nhưng bác bỏ tham vọng của lý thuyết giới muốn “phủ nhận sự khác biệt lớn nhất có thể giữa các sinh vật: sự khác biệt giới tính”, “đưa ra những quyền mới, không hoàn toàn tương thích với các quyền được định nghĩa ban đầu và không phải lúc nào cũng có thể chấp nhận được” và tham vọng “áp đặt nó như một tư tưởng duy nhất chi phối ngay cả việc giáo dục trẻ em”.

Nguồn: https://meridiano.mx/2024/04/24/dignitas- infinita-la-violaciones-graves-controversiales/