ĐẤU THUYẾT DOETOEVSKY VÀ KANT Tác giả: Yakov Golosovker Dẫu có chạy từ hiện tại cho đến quá khứ , mắt ta luôn…
Tác giả: Yakov Golosovker
Dẫu có chạy từ hiện tại cho đến quá khứ , mắt ta luôn nhìn thấy một điều : những mảnh vụn , những chi thể , những sự ngẫu nhiên khiếp đản. Nhưng chả có nơi nào có con người cả .
<Cứu chuộc - zarathustra đã nói như vậy>
Thay cho lời nói của ivan karamazov , nietzsche đã nói lên một điều mà ivan khao khát được nói ra . Thực tại hiện ra trong con mắt của ivan như những mảnh vụn chắp vá của những mảnh ý thức què quặt của hắn . Trên góc độ của người đọc , ivan luôn ở trong trái tim tôi với sự mâu thuẫn không thể giải quyết giống như biệt danh alyosha đặt cho hắn (câu đố ivan) . Ivan thông minh và hơn hẳn tất cả những nhân vật khác của dostoyesky về khía cạnh chiều sâu của suy tư như cái tên rất thân thương mà Yakov Golosovker đặt cho hắn (nhà tư tưởng trẻ) . Chính vì cái tư tưởng đào đến cả gốc rễ , hắn đã động vào một thứ không nên động để rồi hắn bị hành hạ từng giờ từng khắc bởi chính trí tuệ của hắn . Đọc qua 11 chương đầy xúc tích và sâu sắc , tôi chưa thấy một cuốn sách nào ngắn như vậy . Mong ước lớn nhất của tôi là dung lượng của quyển sách phải gấp mười và những cuộc thảo luận về dostoyesky sôi nổi hơn . Phải nhiều hơn thế mới hiểu được ivan đau như thế nào , phải nhiều hơn thế mới thấy ivan gần chúng ta như thế nào .
Cái đau của ivan là hắn đã động vào một nan đề triết học lớn trong triết học của Kant mà nơi đó hắn là phản đề . Phải nói thêm là doetoyesky đọc kant kĩ như thế nào . Cái thiên tài của doetoyesky là vận dụng những lí thuyết của kant để chạm được những luồng tư tưởng sâu thẳm của con người . 4 cuốn tiểu thuyết chính ta thấy được khoảng 20 xác chết lổi lềnh phềnh trên những trang giấy . Những trang giấy đó cũng có thể là dấu hiệu những thảm họa diệt chủng sắp diễn ra ngay trên chính đất nước nga thân yêu của doetoyesky . Khi địa ngục không phải là làng quê của starvogin hay kirilov nữa mà lại địa ngục trần gian stalingrad khi không có bất kể động thực vật nào có thể sống ngoài những chiến sĩ bất tử hồng quân liên xô . Những luồng tư tưởng đó cũng đã được doestoyesky cảnh báo . Đọc chương 6 (ivan là nhân vật của nghịch lí kant) , ta có thể hình dung được thứ quỷ quyệt gì đã khiến ivan bị cuốn vào đến như vậy . Những dòng phân tích của Yakov Golosovker rất tuyệt vời mà mình không nghĩ rằng mình có thể đọc được ở trên trang sách khi ví chính cái thứ khoa học đó đã cứa vào trái tim rỉ máu của ivan chầm chầm và từ từ . Ma quỷ hiển hiện ra qua smerdyakov khiến ivan bừng tỉnh , và nhận ra cái trò chơi trí năng và ảo mộng của hắn đã bị con quỷ chơi một vố đau đớn . Và cái đau đớn hơn là kể cả khi ivan đã muốn hoán cải , kể cả khi ivan nghe theo trưởng lão zoxima thì ma quỷ vẫn không buông tha .
Trong những giờ khắc không lối thoát của phản đề ivan . Ta đứng góc độ người đọc mới nhận ra mình bất lực như thế nào . Ivan giờ đây đang bị giày vò như thế nào khi bị chính mâu thuẫn trong hắn hành hạ . Lúc này lũ ma quỷ đang kéo đến bao phủ trần gian thì đại pháp sư Kant hiện ra chưa bao giờ đúng lúc như thế . Những chương cuối phân tích rất tỉ mỉ của tác giả đã cho ta thấy Kant cần thiết đến mức độ như thế nào . Như Đường tăng , Đại pháp sư Kant cần phải chế ngự con tôn ngộ không 'Ivan karamazov' này không thể để nó náo loạn thiên cung được . Bằng câu thần chú "mệnh lệnh tuyệt đối " khiến con tôn ngộ không ivan chảo đảo liên tục từ chính đề sang phản đề . Mặc dù vấn đề ivan đã được Yakov Golosovker giải quyết phần nào . Nhưng tác giả cũng để lại câu hỏi cho đọc giả rằng như đường tăng liệu Kant có lay động hay không ?
Cr: 匹夫