MINH ĐẠO NHÂN SINH Tác giả: Michael Puett - Christine Gross-Loh Tác giả: Michael Puett & Christine Gross-Loh…
Tác giả: Michael Puett - Christine Gross-Loh
Tác giả: Michael Puett & Christine Gross-Loh
Đơn vị phát hành: First News - Trí Việt
Năm xuất bản: 2020
Tại đại học Harvard, có một chuyện lạ lùng đã xảy ra. Lớp triết học Trung Quốc do Giáo sư Michael Puett giảng dạy trở thành lớp thu hút nhiều sinh viên thứ ba ở trường này, chỉ sau hai lựa chọn dễ đoán là kinh tế học và khoa học máy tính.
Triết học lâu nay vốn bị xem là một môn học phức tạp, khó hiểu. Hơn nữa lại là triết học Trung Quốc, các tư tưởng mà với thế giới ngày nay dường như đã quá cũ kỹ, lỗi thời, quá truyền thống. Thế nhưng Giáo sư Michael Puett đã đưa ra một lời hứa táo bạo ngay từ đầu khóa. Sinh viên không cần có kiến thức nền hay mối quan tâm gì với triết học Trung Quốc, nhưng “nếu bạn nghiêm túc lĩnh hội những tư tưởng trong các tác phẩm này, chúng sẽ thay đổi cuộc đời bạn”.
Rốt cuộc thì tư tưởng của những triết gia Trung Quốc hơn hai ngàn năm trước có thể dạy gì cho chúng ta về nghệ thuật sống?
Đó là những triết lý không ra cưỡng bách, không đao to búa lớn, không bảo bạn phải “chấp nhận và trân trọng bản thân”, “tìm ra chính mình” hay phải làm theo những chỉ dẫn cụ thể nào đó. Chúng phá vỡ những “huyền thoại”, buộc chúng ta phải đặt ra những nghi vấn về nhiều điều mà chúng ta vẫn cho là hiển nhiên. Bạn nghĩ mình đang sống trong thời kỳ tự do chưa từng có? Bạn nghĩ bạn biết cách hoạch định phương hướng cho cuộc đời mình? Và bạn tin rằng phải quay vào bên trong để tìm ra con người “thật sự” của chính mình? Minh đạo nhân sinh sẽ cho bạn thấy bạn đã sai lầm thế nào.
Trong triết học Trung Quốc, có một khái niệm rất lạ, đó là “đạo”. Đây cũng là nguồn gốc cho tiêu đề của cuốn sách này. Đạo là tồn tại đầu tiên, cũng là cái sau cùng. Đạo theo nghĩa đen là “con đường”. Đạo không phải là một lý tưởng để chúng ta đi theo, mà là “con đường chúng ta tiến lên liên tục thông qua các lựa chọn, hành động và các mối quan hệ của mình”.
Lão Tử nói về “đạo” như sau:
“Thiên hạ hữu thủy, dĩ vi thiên hạ mẫu.
Ký đắc kỳ mẫu, dĩ tri kỳ tử, ký tri kỳ tử, phúc thủ kỳ mẫu, một thân bất đái.”
(Vạn vật đều có một nguồn gốc [Đạo], nguồn gốc đó là mẹ của vạn vật.
Nắm được mẹ, là có thể biết được con, biết được con, có thể quay lại giữ được mẹ, thì suốt đời không gặp nguy gì nữa.)
Khi đã hiểu được Đạo, chúng ta không còn đơn thuần là một trong số vạn vật trôi nổi trong vũ trụ này nữa. “Một khi hiểu được cách thế giới vận hành, chúng ta sẽ thực sự luôn luôn có được sức mạnh để tái tạo Đạo trong từng khoảnh khắc”.
Đạo là con đường tu tâm sửa tính và mỗi trường phái triết học trong “Bách gia chư tử” có một phương pháp sửa mình riêng, đôi khi tưởng chừng đối chọi nhau. Triết lý của những trường phái lớn nhất như Khổng Tử, Mạnh Tử, Lão Tử, Trang Tử, Mặc Tử, Tuân Tử,… được trình bày trong cuốn sách này, với dòng tư tưởng chính và phương pháp thực hành ngắn gọn, dễ hiểu. Có người xây dựng triết lý dựa trên việc sử dụng lễ nghi để con người có thể sống trọn vẹn nhất. Có người khuyên chúng ta nên thần thánh hóa bản thân và đó chính là cách để sống tốt. Có người khuyên chúng ta nên vượt thoát khỏi cõi người hoàn toàn. Và có người lại khuyên ta nên biết cách định hình thế giới một cách khôn ngoan,…
Đi qua hết dòng tư tưởng của các triết gia trong cuốn sách nhỏ này, chúng ta sẽ có một cái nhìn hoàn toàn mới mẻ về “truyền thống” và biết được các nhà hiền triết Trung Quốc đã thật sự nói gì. Nắm được những triết lý của họ, ta sẽ thật sự có được một cuộc sống hạnh phúc, hài hòa với xã hội, với vũ trụ trong mọi hoàn cảnh.
Cr: xanh