SUY TƯỞNG Tác giả: Marcus Aurelius - Dịch giả: Tiết Hùng Thái Những Chiêm Niệm Của Một Ông Vua Triết Gia Nghe…
Tác giả: Marcus Aurelius - Dịch giả: Tiết Hùng Thái
Những Chiêm Niệm Của Một Ông Vua Triết Gia
Nghe nói Marcus Aurelius thích trích dẫn câu nói trên của Plato, và những ai đã từng viết về ông khó cưỡng lại vận nó vào bản thân Marcus. Và tất nhiên, nếu là đi tìm ông vua-triết gia của Plato bằng xương bằng thịt thì chúng ta cũng khó tìm được ai tốt hơn Marcus, người cai trị Đế quốc La Mã gần hai thập niên, và là tác giả cuốn Meditation (Suy tưởng) bất hủ. Thế nhưng danh hiệu này chắc chắn bản thân Marcus sẽ bác bỏ. Ông không bao giờ nghĩ mình là một triết gia. Ông chỉ tự nhận là một học trò cần mẫn và người thực hành chưa hoàn hảo của một triết thuyết do những người khác lập ra. Còn về ngôi vua, nó đến một cách gần như tình cờ. Khi Marcus Annius Verus sinh ra, năm 121 CN, những người có mặt đã tiên đoán một sự nghiệp sáng chói trong Viện Nguyên lão của bộ máy cầm quyền. Họ không thể nào đoán được số phận đã dành cho ông ngôi hoàng đế, và trong trí tưởng tượng của họ không thể nào có cảnh tượng người kị sĩ đồng cô độc giơ tay vẫy chào chúng ta từ trên đỉnh đồi Capitol La Mã qua hai nghìn năm.
Marcus Aurelius Antonnius luôn được các học giả thời cổ và trung đại kính trọng, và cho đến nay tác phẩm của ông vẫn được quan tâm đặc biệt. Meditation (Suy tưởng) vẫn được bán với số lượng lớn trên Amazon và trên Goodread vẫn được đại đa số các độc giả trẻ yêu thích và tâm đắc. Tại sao? Không phải bởi vì tác phẩm mang tính hiện đại. Thậm chí, cuốn sách được viết với tư duy cổ đại (đức tin vào các vị thần, cho rằng nghệ thuật là sự mô phỏng tự nhiên, sự coi trọng các đức hạnh…) và bằng một lối văn nghiêm cẩn quý tộc không dễ tiếp cận. Cuốn sách đầy tính thuyết phục với các độc giả hiện đại bởi vì từng câu từng chữ đều đi vào bản chất của cuộc sống, đi vào cốt lõi trong tâm tư của con người và chạm đến linh hồn người đọc. Do đó, cuốn sách vượt qua thời đại của mình và gần gũi với không chỉ độc giả hiện đại mà còn nhiều thế hệ độc giả sau này nữa. Đúng như một nhà thơ khuyết danh Byzantine đã soạn mấy câu thơ cảm nghĩ về văn bản :
“Nếu bạn muốn chế ngự nỗi đau, hãy mở cuốn sách này ra và đọc cho chăm chú, và sẽ thấy trong đó những kiến thức về mọi sự vật đang có, đã có, sẽ có.
Rồi bạn cũng sẽ biết rằng niềm vui hay nỗi buồn chẳng có gì khác hơn một làn sương khói."
Cr: Gà khùng