CON MÈO TRIỆU KIẾP Tác giả: Sano Yoko Một truyện triết học được kể bằng hình vẽ ngây thơ và ngôn từ giản dị…
Tác giả: Sano Yoko
<em>Một truyện triết học được kể bằng hình vẽ ngây thơ và ngôn từ giản dị, để người lớn đọc cho thiếu nhi và tự đọc lại chính mình, một triệu lần.</em>
Có một con mèo mướp đã chết và sống lại đến một triệu lần. Trong mỗi đời sống, nó đều là “con mèo của ai đó”: của nhà vua, của thủy thủ, của nhà ảo thuật, của tên trộm, của bà lão, của một bé gái cô đơn… Và những người chủ ấy yêu nó tha thiết. Họ khóc khi nó chết, chôn cất nó ân cần, nhưng nó thì chưa từng khóc, cũng chưa từng yêu ai. Nó chỉ chết đi và rồi sống lại, hết kiếp này sang kiếp khác. Đến một kiếp nọ, nó là một con mèo hoang. Và khi không còn là mèo của ai, chú mèo trở thành “huyền thoại” trong thế giới mèo. Các nàng mèo ngưỡng mộ những gì nó đã trải qua: triệu cái chết, triệu cuộc sống, là con mèo vĩ đại nhất. Điều này làm nó thấy như tự do nên càng yêu bản thân mình hơn hết thảy. Và nó gặp một nàng mèo trắng. Nàng thờ ơ với mọi câu câu chuyện và chiến tích của nó. Cho đến một hôm, sau câu mở miệng quen thuộc “ta ấy à…” thì mèo mướp bỏ lửng câu nói, rồi nó hỏi mèo trắng: “…muốn ở bên em một triệu lần có được không?” “Vâng.” Kể từ đó, mèo mướp không còn nói câu “ta ấy à…” nữa, và nó đã yêu mèo trắng cùng bầy con hơn cả bản thân mình. Khi bầy con đã lớn và tản đi, và một ngày mèo trắng lặng lẽ nằm bất động, đó là lần đầu tiên mèo mướp khóc. Nó khóc đến cả triệu lần trước khi cũng lặng lẽ nằm bất động. Và chẳng bao giờ mèo mướp hồi sinh nữa.
--
Tuy là một truyện thiếu nhi, mang màu sắc cổ tích và đậm chất thơ nhưng "Con mèo triệu kiếp" lại chứa đựng tầng sâu triết học hiện sinh, chất vấn bản thể và mở ra suy tư về tình yêu đích thực. Thiếu nhi sẽ học được về hành trình tìm cái tôi chân thực qua đối diện và yêu thương người khác, trong khi với người lớn, có lẽ hơn hết thảy là học cách yêu thương lại bằng việc nhìn nhận đúng bản thể qua chuyến du hành cổ tích về miền trẻ thơ. Hãy thử làm con mèo mướp đó, hãy soi chiếu lại cách ta và xã hội đang yêu thương con trẻ. Có vẻ như chúng ta đã chỉ yêu thương nhau qua những vai trò và mối quan hệ. Chúng ta yêu trẻ con như cách của nhà vua, của chàng thuỷ thủ, của nhà ảo thuật, của tên trộm, của bà lão, của bé gái dành cho con mèo, dưới danh xưng <em>người sở hữu</em>. Tình yêu ấy bị giới hạn bởi vai trò mà mèo mướp mang: thú cưng, biểu tượng, vật trang trí, bạn đồng hành,... và nó là một tình yêu làm nghẹt thở bản thể.<strong> </strong>Là “con của mẹ” nên phải ngoan và khiến mẹ hãnh diện, là “học trò của cô giáo” nên phải chăm học và biết vâng lời,… để rồi khi lớn lên, ta cũng chỉ toàn nhận được những yêu thương qua những “tượng đài” dưới cái nhìn của tha nhân, những kinh nghiệm được phóng chiếu và lý tưởng hóa mà không chạm đến bản thể, một bản thể cũng lặng lẽ và mỏi mệt. Mèo mướp không hẳn chưa từng yêu ai mà chính xác là chưa từng được ai yêu. Chúng ta đã sống biết bao thân phận mà chưa từng là chính mình, chỉ có trong tình yêu đích thực, bản thể mới thực sự được sống và tan rã cùng người khác.
Ta không phải ánh hào quang lấp lánh, không là một ước mơ để sở hữu, không là niềm kiêu hãnh để người khác ngưỡng mộ, xum xoe, hỏi han, cũng như tình yêu thuần tuý chỉ đơn giản là ước mong chân thành được ở bên ai đó, hiện hữu và lặng im. Một triệu kiếp sống không là bất tử cho bằng một phút thực lòng ước mong được ở bên ai đó một triệu lần. Và không có cái chết ta sẽ không biết sống. Mà, làm sao ta biết chết nếu chẳng biết yêu?
Cr: xanh