FRANNY VÀ ZOOEY Tác giả: J. D. Salinger “Đứa trẻ thông thái” - tên một gameshow sặc mùi truyền hình được đề…
Tác giả: J. D. Salinger
“Đứa trẻ thông thái” - tên một gameshow sặc mùi truyền hình được đề cập đến, và dường như cũng là game và show mà những ‘đứa trẻ thông thái’ như Franny, Zooey, Seymour,… phải chơi và diễn trong cuộc đời này.
Là ‘đứa trẻ’ hay nhờ ‘thông thái’ mà một số người nhận ra những thứ bộ tịch đầy khắp, đặc biệt trong giới học thuật và nghệ thuật. Có người lỡ ngốn quá nhiều đến không thể tiêu hoá nổi nên mắc kẹt và tự kết liễu mình trong những cái hố, người khác chọn lánh đời để bảo toàn sự riêng tư, kẻ rơi vào chứng cuồng loạn, buồn nôn khi đối mặt cảm giác xa lạ, chán ghét thế giới xung quanh, ghê tởm sự giả tạo và bế tắc trong trạng thái mất kết nối với thực tại, với chính bản thân mình.
Không chỉ Franny mà hầu hết chúng ta, cố gắng tìm kiếm một ý nghĩa tuyệt đối qua con đường tôn giáo, nhưng cũng lại mắc kẹt trong chính sự tìm kiếm đó, khi ta nghĩ về Chúa bằng một ý niệm hoàn hảo của mình, không phải của Chúa, cũng như yêu vì những thứ bản thân thích mến chứ chưa từng thực nhìn thấy nhau. Sự nhầm lẫn về bản thể còn khiến những thứ xấu xí của giả tạo mà ta ghét trở thành cá nhân, từ ghét hành vi thành ghét con người, từ khắt khe với thực giả lại trở nên cay nghiệt, không với người khác thì cũng với chính bản thân mình, để những cảm xúc thành ngọn lửa thiêu đốt bên trong và tâm hồn trở nên lở loét. Từ không chấp nhận những tri thức giả, nghệ thuật giả, loay hoay và nhầm lẫn trong góc nhìn khiến người ta dần trở nên bốc mùi đạo đức giả - điều kinh khủng khi người ta mải nhân danh tình yêu và chân lý mà không nhận ra mình không yêu, tàn nhẫn mà không hề hay biết với những người yêu thương mình thật sự hay những người mà mình tưởng là mình yêu thương.
May thay, trong những ‘đứa trẻ’ còn lại, cũng có đứa bị bỏng một ít lần thì nhận ra, rằng “lũ chúng ta thật khờ dại khi cứ bận tâm tận đẩu đâu. Luôn luôn, luôn luôn, luôn luôn quy mọi thứ xảy ra phải gắn với cái bản ngã tầm thường tồi tệ của mình.” trong khi “ở đời vẫn có những điều đẹp đẽ - đích thực là những điều đẹp đẽ.” khi ta làm mọi sự với tâm thế của trẻ thơ. “Cứ diễn đi, bất cứ khi nào và ở đâu em muốn, vì em cảm thấy em phải diễn, nhưng hãy làm hết sức mình”, cho dù “nghề diễn toàn đám lính đánh thuê và đồ tể” và bên dưới “toàn tiếng cười của lũ tay mơ” - những điều Chúa biết nó khiến ta phiền muộn, nhưng đó không phải là chuyện của người nghệ sĩ, và đây cũng không phải chỉ là truyện viết về người nghệ sĩ mà có chăng là chính nghệ thuật sống ở cuộc đời này. “Thứ tôn giáo duy nhất em có thể làm, là diễn. Diễn cho Chúa”, và Chúa ư? Là tất cả những khán giả, bạn diễn ở mọi sân khấu mà ta may mắn khi còn đủ thời gian để hắt xì trong thế giới hiện tượng phải gió này đó thôi.
Vì Chúa, hãy đánh giày. Vì Chúa, hãy hài hước. Muốn trở nên thanh sạch, hãy đổ rác, tắm gội, hãy cởi bỏ tô đắp, điểm trang.
Cr: méo